Egypt lii malariarijjâ eennâm čyeđe ive rooččâm maŋa

Egypt lii virgálávt malariarijjâ eennâm. Tot lii kulmâ ive maŋaluvâi pastam tuođâštiđ, et enâmist iä lah innig kavnum malariačuoškâi tovâttem tavdâtábáhtusah, nannee maailm tiervâsvuotâorganisaatio WHO. Ton lasseen Egypt pasta puátteevuođâst-uv toollâđ eennâm rijjâ malariast.

”Taat lii historjálâš”, iätá WHO njunoš Tedros. Malariatavdâ máccá Egypt historjást faaraoi ááigán. Tobdos faarao Tutankhamon (1341–1323 oKr.) pasâttâsâi skannam lii čáittám, et sun máhđulávt jaamij malarian já idduu kudduumân.

Paijeel čyeti ihheed tassaaš eennâm tallaš stivrâ algâttij tooimâid malaria vuástá. Talle riisi já eres eennâmtuálupuovtâdâsâi viljâlem kieldui asâttâsâi alda, tastko ulmen lâi finniđ malariačuoškâid meddâl. Malariapyeccei lovoh tuođâšteh kuittâg, et taan miärádâsâst ij lamaš ennustkin ävkki: ive 1942 Egyptist lijjii kulmâ miljovn malariapyecced, ige taavdâ tálhudem toohâm älkkeebin totkin, et nube maailmsuáđi ääigi talkkâseh iä lam finniimist.

Malaria šievnáál kuorâmáin, táálhudmáin já ulmui čuovvitmáin tavdâ lii kuittâg tääl lappum.

Tääl WHO lii kulluuttâm paijeel 40 enâmid maailmist malariarijjâ enâmin. Taah enâmeh láá luhostum porgâđ ennuv malaria vyeittim oovdân. Tavdâ ij lah kuittâg ollásávt vuoittum: maailmist jyehi ive 600 000 olmožid jäämih malarian, eromâšávt Afrikist. Taan oovdân kalga vala ennuv porgâđ.

Käldee:

– Egypte na 100 jaar bestrijding malariavrij (nos.nl)

Kove: zes dho (Pixabay)

Kommenteh

Čääli komment

Čääli komment.
Čääli noomâd teehin.

Luuvâ meid

Uđđâsumos uđđâseh

Indiast lii pieijum joton maailm stuár­ráámus olmooš­viehâ­reki­nistem

India lii algâttâm maailm stuárráámuu olmoošviehârekinistem cuáŋuimáánu vuosmuu peeivi. Toos láá uásálistmin paijeel kulmâ miljovn virgeolmožid. Taat rekinistem lii meid korrâ logistisâš hástu. Ovdebâš rekinistem...

Artemis II ‑mánudâškirdem paččui cuáŋuimáánu 1. peeivi – NASA vuolgâttij historjálii tábáhtus njuálgu­vuolgât­tâssân

NASA lii pááččám mánudâšrakkeet máátkán cuáŋuimáánu vuosmuu peeivi tijme 18.35.12 EDT ađai tijme 01.35.12 Suomâ ääigi cuáŋuimáánu nube peeivi. Pääččim tábáhtui Floridast Kennedy Space...

Tutkâmuš: Lieđi­kovjâ­painâ­šuumeest lii ohtâ­vuotâ paje­uáppee­iskosij puátu­sáid

Oulu ollâopâttuv tutkâmuš lii kavnâttâm, ete lieđikovjâpainâšume lii ohtâvuođâst hiäjub pajeuáppeeiskosij puátusáid. Ááimu lieđikovjânalliisvuođâ vaikuttâs uáinoo eromâšávt matemaattisijn amnâsijn, tego fysikist já kemiast. Tutkâmušâst čuovvui...

Mikkâl Morottaja já Ailu Valle lává vuáittám Áillohâš-palhâšume

Sámi Grand Prix uárnejui lávurduv njuhčâmáánu 28. peeivi Kuovdâkiäinust Báktehárji-maaŋgâtoimâhaalâst. Ton ohtâvuođâst juohhui ihásâš Áillohâš-palhâšume, mii mieđettui vuosmuu tove kuáhtásân: Mikkâl Morottajan ađai Amocân...

Vuosâiše­kurssâ Avelist

Mun jiem lah kuássin puáhtám rammuđ jieččân vuosâišetáiđuigijn. Nuuvtpa ko Aanaar kieldâ ornij vuosâišeškovlim, meridim almottâttâđ fáárun, já nuuvt te meid peessim. Kurssâ uárnejui...