Viljâleijee peivikirje: tähtimyerjih já jietânâs­kesi­kurpicah

Veikkâ vala lii liegâs, te čohčâ lii forgâ jo skuálkutmin uuvsâ tyehin. Piäldust uážžu tääl eenâb já eenâb šado. Heertâi uáivišado mun nuurrim taan keesi jo porgemáánu nube peeivi, mii lâi hirmâd tooláá. Já talle-uv uási heertâin lijjii jo moonnâm paijeel, já toh lijjii koškáseh. Táválávt muoi láán uážžum stuorrâ uási heertâin eskin čuuvtij maŋeláá porgemáánust. Mudoi-uv oro, et masa puoh ääših luándust tábáhtuveh muáddi oho tooleeb taan keesi ko táválávt.

Iänááš páávuid mun nuurrim piäldust suullân oho heertâi maŋa. Páávuh lijjii-uv šoddâm kyehti šlaajâ, nubbe lii ruánáá já nubbe fiskâd. Kuálmád šlaajâ ij luhostum, mut mun lam kuittâg viehâ tuđâvâš taan ive pápušaadon. Páávuh šoddii eenâb ko motomij iivij.

Páávuh

Páávui já heertâi lasseen muoi uážžoim meid lase kuurkâid, saalaat já persiljá. Puoh ištâdum salatteh iä miänástum taan ive, já toh paccii meid uccen. Mottoom suujâst toh iä lah piergim munnuu piäldust hirmâd pyereest ovdilgin, eereeb aaibâs vuossâmuu ive. Persiljá vist lii šoddâm tego táválávt. Persiljá mun laaviim pieijâđ uccâ minigrip-sehháid já talle puolâšskaapin. Tast finnee täälvi ääigi ain mudágis mere persiljá purrâmuššáid.

Persiljá

Vuossâmuid sipulijd-uv muoi láán jo puurrâm. Taan keesi puoh pyeremustáá láá piergim kesikurpicah. Jyehi keerdi ko mun lam tääl nuurrâm purrâmuš piäldust, te tast lii lamaš fáárust aainâs-uv ohtâ jietânâskesikurpicca. Stuárráámus tain teedij 2 390 grammâd. Tot lii-uv stuárráámus já lussâdumos kesikurpicca, mii lii kuássin munnuu piäldust šoddâm. Tääl sehe munnuu já munnuu naaburij purrâmušlistoost láá ennuv kesikurpiccapurrâmušah.

Kesikurpicca

Nubbe šaddo, mii lii šoddâm pyerebeht ko táválávt, láá porkkaneh. Muoi iän lamaš kalvam taid ko oovtâ peeŋkâ, tastko majemui iivij toh iä šoddâm hirmâd pyereest, mut taan ive toh láá aaibâs šiev matsiih. Tomattij lasseen eidu porkkaneh láá muu mielâst ennuv njálgásuboh talle ko taid šoddâd jieš. Porkkanehhân šaddeh hitásávt, mut vuossâmuid porkkanijd mun koivum pajas tääl jo porgemáánu pelimuddoost.

Pottáákšaddoid lii moonnâm ohhoost puáttám pottáákrotto. Taat tavdâ puátá kal jyehi ive sehe munnuu já eres viljâleijei potákkáid. Taan keesi tot poođij kuittâg viehâ maŋŋeed, ko motomij iivij tot väividij jo porgemáánu aalgâbeln. Toos ij vaje muide ko potkiđ potákkij veerdijd. Ko tom huámmáš ääigild, te tavdâ ij lah kuittâg vala levânâm potákkáid, já potákkijd puáhtá talle aaibâs pyereest jo purâškyettiđ, tastko verdittáá toh iä innig šoodâ stuárráábin. Nuuvtpa muoi nuuráim vuossâmuid potákkijd porgemáánu 18. peeivi. Loopah uážžuh vala leđe mulde vyelni čoovčâ aalgâ räi.

Potákkeh

Luptâstuvâst láá puáttám lase tomatteh já tejâamnâseh. Vuossâmuš piäiváárääsi kukkij syeinimáánu 27. peeivi.

Piäiváárääsi

Muu kalvem paprikašaadon láá tääl puáttám meid heđâlmeh. Toh láá vala ruánááh.

Paprikah

Vađukkááh láá lamaš taan keesi šievnáál. Vuossâmuid vađukkáid mun nuurrim jo syeinimáánu loopâbeln olgon väzidijnân. Porgemáánust mun nuurrim váhá eenâb, joba puolâšskaapin-uv. Táválávt vađukkái nuurrâm ij veltihánnáá kuulâ muu kesiohjelmân, mutâ taan ive toh láá lamaš tuođâi ennuv. Moonnâm ohhoost mun moonnim nuurrâđ taid vala mottoom verd, mut talle oroi, et vađukkái ääigi lii kuuloold nuhâmin.

Vađukkááh

Mun laaviim nuurrâđ meid jierehijd jyehi keesi, mut taan ive smiettim, et toh láá vala moonnâm keesist pááccám tuárvi ennuv puolâšskaapin, ige toho čaavâ eenâb. Nuuvtpa mun nuurrim taid tuše tállán puurrâmnáál talle ko lijjim olgon mudoi-uv väzzimin. Sehe vađukkâš- já jiereehmiestuuh kávnojeh Oulust maaŋgâi soojij. Jiereheh-uv urruu sáppumin taan keesi hirmâd tooláá. Mottoom verd toh lijjii sáppum jo syeinimáánu loopâst, ko táválávt toh sáppuh Oulu kuávlust eskin maŋeláá porgemáánu pelimuddoost.

Porgemáánu aalgâ rääjist mun lam moddii nuurrâm tähtimuorjijd. Mii táálu šiljoost lii lamaš muáddi ive kirsikmuorâ, mii lii šoddâm tääl ton verd, et tast šaddeh jo viehâ ennuv myerjih. Moonnâm keesi kihheen naaburijn ij máttám ettâđ, mii šlaajâid tot lii já purâtteh-uv ton myerjih tuođâi. Mun talle váhá epidim, puávtáččij-uv tot leđe olmâ kirsikmuorâ návt tavveen, mut taan ive taat-uv iärvádâs čovdui. Muorâ šlaajâ nommâ lii kulloo ”huvimaja” já tot lii aaibâs táválâš kirsikmuorâ, mon muorjijd puáhtá kevttiđ ravâdin. Nuuvtpa mun nuurrim taid taan keesi já vuoššim hilo sehe leibum kirsikkááhu. Tähtimyerjih láá meid hirmâd njálgáh pánnukááhu alne lahcâsuptáin. Muu mielâst lii suotâs, et mist láá tääl aaibâs šiljoost myerjih, maid puáhtá nuurrâđ, ige taarbâš ain moonnâđ tađe kukkeláá.

Tähtimyerjih

Eromâšávt meid lädikuávskáh oroh lijkkuumin tähtimuorjijd. Toh uáinojeh távjá herskustâlmin kirsikmuorâst. Motomáin lädikuávskáin lii jiešlágán kirsiknuurrâmvyehi.

Lädikuávská

Saremiäcán mun vuolgim vuossâmuu tove eskin taan ohhoost, veikkâ sareh láá sáppum tääbbin vissâ jo mánuppaje tassaaš. Toh-uv sappuu hirmâd tooláá. Táválávt mun monâččim saremiäcán eskin porgemáánu loopâ peln, mut tääl oro, et mun lam masa jo maŋanâm. Tuáivu mield mun finniim kuittâg vala šievnáál soorijd.

Koveh: Atte Oksanen (lädikuávská) já Jasmina Schreck (eres koveh)

Kommenteh

Čääli komment

Čääli komment.
Čääli noomâd teehin.

Luuvâ meid

Uđđâsumos uđđâseh

Äʹrbb-haahâ vuálgá joton Suomâ Sämi­tig­geest: Ulmen ohtâ­sâš stra­tegia kult­tuur­áárbán já ärbi­vuá­válii tiätun

Suomâ Sämitiggeest lii vuálgám joton Äʹrbb-haahâ, muštâl Sämitigge tiäđáttâsâstis. Haahâ olášuttoo ohtsâšpargoost Taažâ Sämitiggijn, já tom ruttâd Interreg Aurora ‑ohjelm. Raajijd rastaldittee haavâ ulmen...

Oulankajuuvâst kiävt­tojii robo­teh já taho­jiermi juhâ­pirrâs tutkâ­mist

Čohčâmáánu loopâst Tuurku ollâopâttuv totkeeh já Eennâmmittedem­lágádâs päikkitiätu­kuávdáš (FGI) testajii Oulankajuuvâ Jäkälämutkast njunošteknologia, moin puáhtá tutkâđ juhâpirrâs nubástusâid hirmâd jotelávt já tárkká. Juhâpiirâs tutkui droonijguin, jiešráđálávt vyeijee...

Tutkâmuš: Stuár­ráá­mus uási uccâ já koskâ­mat­sijn luu­dijn vär­re­jeh iho

Nelji viiđâ uccâloddáást värrejeh iho. Taat čiälgá maailmvijđosii tutkâmušâst, mii tohhui neelji eennâmuásist. Tutkâmušâst lijjii fáárust 56 uccâ já koskâmatsâžžâd loddešlaaijâd. Tutkâmušâst koskâmiärálávt 82 prosentid...

Vuáládâh­enâmij Fries­land eennâm­kode uđđâ miä­rá­dâs keni­git puoh kuávlu pár­náid máttáát­tâl­lâđ friisi­kielâ

Provinciale Staten van Fryslân (Friesland prooviins parlament) Vuáládâhenâmijn iäláskit friisikielâ pehtilis toimâigijn: friisikielâ puátá págulâžžân oppâamnâsin puoh párnáid puoh škoovlâin ubâ Friesland eennâmkoddeest. Ulmen...

Šoŋŋâdâh­tietteeh várut­teh eromâš korrâ El Niño čuávu­mu­šâin

Climate Impact Lab ‑tutkâmušjuávhu šoŋŋâdâhtietteeh ennusteh raportistis, et taan ive kesimáánust puáttee ive kuovâmáánu räi sättih jäämmiđ joba nyevt 450 000 olmožid El Niño ‑šoŋŋâalmoon tovâttem korrâ...