Pennâgááh, main lii kuhes njune, eelih kuhemustáá

Uđđâ tutkâmuš čáittá, et pennâgááh, main lii kuhes njune, eelih kuhheeb ko pennuuh, main lii uánihis njune. Tutkâmuš uáivitotkee tuáhtár Kirsten McMillan iätá, et taat tutkâmuš lii vuosmuš kerdi, ko pennui stuárudâh, suhâpeeli já muáđoi häämi totkojeh oovtâst. Tááláá ääigi láá čyeđeh jieškote-uvlágáneh penuvnäälih, mut toi eellimahe lii tutkum tuše uccáá. Tutkâmuš mield niŋálâspennuuh eelih meid váhá kuhheeb ko orespennuuh já pennâgááh kuhheeb ko stuorrâ pennuuh.

Tutkâmušâst totkojii 584 734 pennud, main 284 734 lijjii jáámmám. Tot čielgâi, et pennui eellimave koskâárvu lii 12,5 ihheed. Uccâ niŋálâspennuuh, main lii kuhes njune, eelih koskâmiärálávt 13,3 ihheed. Majemui iivij pennuuh, main lii uánihis njune, láá šoddâm uáli pivnohin. Tain kuittâg láá ennuv tiervâsvuotâčuolmah, já toh eelih koskâmiärálávt 11,2 ihheed. Ovdâmerkkân trendliih já pivnohis ranskaliih bulldogeh eelih koskâmiärálávt tuše 9,8 ihheed. Tain láá meid ennuv vuoiŋâm- já liškečuolmah. Uánihumos eellimahe – tuše 5,4 ive – lii Caucasia kiäččupennuin. Lâi olâttâs, et siähálâsnálásiih pennuuh eelih váhá uánihubbooht ko putesnálásiih pennuuh. Távjá jurdâččuvvoo, et siähálâsnálásiih pennuuh liččii tiervâsuboh ko putesnálásiih pennuuh. Lancashire kärjipennuin lii kuhemus eellimahe – koskâmiärálávt 15,4 ihheed.

Tuáhtár Kirsten McMillan tuáivu, et tutkâmušpuátuseh išedeh omâsteijeid toohâđ pyerebijd valjiimijd, ko sij skáppojeh pennuid. Taan lasseen puátuseh pyehtih pyerediđ pennui tiervâsvuođâ. Puátuseh láá meid kavnâm penuvnaalijd, main láá ennuv tiervâsvuotâčuolmah. Tuáivu mield tutkâmuš iššeed täid naalijd.

Käldeeh:

– Small, long-nosed dog breeds live longer, study reveals (www.theguardian.com)

– Longevity of companion dog breeds: those at risk from early death (www.nature.com)

– Pienet ja pitkäkuonoiset koirarodut elävät pidempään, tutkimus paljastaa (yle.fi)

Kove: Ago DSB (Pixabay)

Kommenteh

Čääli komment

Čääli komment.
Čääli noomâd teehin.

Luuvâ meid

Uđđâsumos uđđâseh

Anarâškielâ servi tiävdá 40 ihheed juovlâ­máánust – juhlij vuávám álgá

Anarâškielâ servi lii toimâm 40 ihheed juovlámáánu 5. peeivi. Seervi kuhesáigásâžžân toimân lii lamaš kielâpiervâltoimâ. Ton lasseen servi lii kuástidâm Anarâš-loostâ, nuorâi- já párnáikirjálâšvuođâ,...

OA lii tuhhiittâm uđđâ maailm­káártá

Ovtâstum aalmugeh (OA) lii tuhhiittâm uđđâ maailmkáártá, mon ulmen lii faallâđ Enâmist vuoigâlub kove ko ovdil. Uđđâ Equal Earth ‑projektiost mittokaavah láá viggum oovdânpyehtiđ...

Uđđâ maister­ohjelm puáhtá algâ­aalmugij ellee­kove Laapi ollâ­opât­tâhân

Laapi ollâopâttuvvâst lii čohčâmáánu aalgâst vuálgám joton uđđâ maisterohjelm Arctic Indigenous Cinema. Eromâšávt algâaalmug­elleekován vuáijoo škovliittâs ovtâstit keevâtlii elleekoverähtim, akateemisii tutkâm já algâaalmugij jieijâs...

Suomi.fi sämi­kielâg palvâlus­usât­tuvâst uárne­juv­voo oho keččin oovdân­pyehtim­tilá­lâš­vuotâ

Suomi.fi-uuccâmsiijđo uđđâ sämikielâg palvâlususâttâh oovdânpuáhtoo Teamsist 22.9. tijme 13–14 taan liiŋkâ tyehin. Tilálâšvuođâst puáhtá koijâdâllâđ já finniđ lasetiäđuid palvâlususâttuvâst. Toos ij taarbâš almottâttâđ muuneeld. Palvâlususâttâh čuággá oohtân...

Minister Sari Essayah kollij Anarist lávurduv

Suomâ eennâm- já meccituáluminister Sari Essayah (Ristâliih) kollij Anarist 12.9.2026. Määđhi virgálii uásán kullui uápásmum Luánduriggodâhkuávdáá (Luke) tooimân. Minister teeivâi meid Laapi Ristâlâšdemokraatij ovdâskode...