Kamerunist lii álgám maailm vuossâmuš puáhuttâsohjelm malaria vuástá. Ulmen lii puáhuttiđ 250 000 pärnid taan já puáttee ive ääigi. Párnááh puáhuttuvvojeh Maailm tiervâsvuotâornijdume (WHO) tuhhiittem RTS,S-malariapuáhuttâssáin, mon lii valmâštâm brittilâš talhâsfinnodâh GSK.
WHO koččo puáhuttâskampanja aalgâ ”historjálâžžân puddân” maailmvijđosii taištâlmist malaria vuástá.
− Malariapuáhuttâsâi algâttem lii merhâšittee lävkki estiđ já haldâšiđ taavdâ, eromâšávt suojâliđ párnáid viärráás taavdâst já jämimist, iätá Dr Phanuel Habimana, kote lii WHO ovdâsteijee Kamerunist.
Aurelia Nguyen aalmugijkoskâsii puáhuttâslittoost Gavist muštâl, et malariapuáhuttâs ovdedem piištij 30 ihheed. Tot lii vuossâmuš puáhuttâs taggaar taavdâ vuástá, mon toovât parasiit. Parasiiteh láá ennuv muálkkáábeh ko viruseh já baktereh, čielgee epidemiolog Mary Hamel WHO:st.
Malariapuáhuttâsah tarbâšuvvojeh nelji jyehi párnážân. US-ameriklii tutkâmuš mield puáhuttâs pehtilvuotâ lii 36 prosentid, mii meerhâš tom, ete puáhuttâs káájuš eenâb ko oovtâ eellim kuulmâst. Veikkâ pehtilvuotâ ij lah eromâš pyeri, puáhuttâs lii kuittâg ohtâ tehálâš vyehi lase suojâliđ ulmuid malariast, čuoškâviermij já malariatalkkâsij lasseen.
− Taat puáhuttâs kááju elimijd. Tast šadda stuorrâ ävkki perruid já eennâm tiervâsvuotâvuáhádâhân, osko Nguyen.
Puáhuttâslitto Gavi tuárju Kamerun puáhuttâsamnâs skappuumist. 20 eres-uv enâmid Afrikist áiguh algâttiđ siämmáálágán puáhuttâsohjelm malaria vuástá taan ive. Tagareh enâmeh láá ovdâmerkkân Burkina Faso, Benin, Liberia, Niger já Sierra Leone. Gavi tuáivu, et taah enâmeh luhostuveh puáhuttiđ paijeel kuttâ miljovn párnážid ive 2025 räi.
Stuárráámus uási maailm malariatábáhtusâin iteh Afrikist, já tavdâ lii tobbeen stuorrâ tiervâsvuotâčuolmâ. WHO mield malarian jäämih suullân 600 000 olmožid jyehi ive Afrikist. Maaŋgâs sist láá uccâpárnááh.
Käldeeh:
– Kamerun aloittaa ensimmäisenä maana rokoteohjelman malariaa vastaan – uskotaan pelastavan tuhansien lasten hengen (yle.fi)
– Kamerun will Hunderttausende Kinder impfen (www.tagesschau.de)
– Cameroon starts world-first malaria mass vaccine rollout (www.bbc.com)
– Cameroon kicks off malaria vaccine rollout (www.bbc.com)
Kove: Erik Karits (Pixabay)