Suomâst lii kuđâdin pyeremus lostâmedia­rijjâvuotâ

Suomâ lii árvuštâllum kuuđâd sajan Toimâtteijeeh rajijttáá ‑ornijdume vorrâsumos lostâmedia­rijjâvuotâ­indeksist. Indeks mield maailm pyeremus lostâmediarijjâvuotâ lii Taažâst. Taažâ maŋa puátih Vuáládâhenâmeh, Eestieennâm, Tanska já Ruotâ.

Ivveest 2002 almostum indeks árvuštâl lostâmediarijjâvuođâ 180 enâmist. Árvuštâlmist kiäččojeh vittâ ääši: pooliitlâš toimâmpiirâs, vuoigâlâš raami, ekonomâliih iävtuh, sosiokulttuurlâš tile sehe toimâtteijei torvolâšvuotâ.

Suomâ saje lostâmediarijjâvuotâindeksist lii hyeneeb ko ovdebái iivij. Ovdebái nelji ive Suomâ lii lamaš viiđâd saajeest. Ovdil ive 2016 Suomâ lâi vuossâmuu saajeest paijeel luhhii.

Ko verdid maailmvijđosii tilán, te Suomâ lostâmediarijjâvuotâ lii kuittâg ain eromâš pyeri. Kuuđâd saje lii vala nuuvt kočodum ruánáá stielâsist, mii meerhâš tom, ete lostâmediarijjâvuotâ annoo pyerrin.

Lostâmediarijjâvuotâ lii hiäjulum maailmist

Meid maailmvijđosávt lostâmediarijjâvuođâ tile lii hyeneeb ko ovdil. Vuossâmuu keerdi 25‑ihásii mittedemhistorjást paijeel peeleest maailm enâmijn já kuávluin lostâmediarijjâvuotâ lii luokittâllum vaigâdin tâi eromâš vaigâdin.

Toimâtteijeeh rajijttáá Suomâ ‑seervi saavâjođetteijee Kaius Niemi mield indeks tuáimá ohtsâškodálâžžân cuvnâmtijmen, tastko tot puáhtá media toimâiävtui hiäjulum tile uáinusân. 

Niemi tiädut, ete toimâtteijein kolgâččii ain täst ovdâskulij-uv leđe ráávhu já resurseh porgâđ pargoos riijâ, kriittisávt já jiešráđálávt. ”Lostâmediarijjâvuotâ ij lah media várás, pic juáhháá vuoigâdvuottân lii finniđ lyetitteijee, tärhistum tiäđu, mii vuáđuduvá tuotâaššijd. Tondiet lostâmediarijjâvuođâ piäluštem lii demokratia piäluštem. Tot kulá puoh syemmiláid – ij tuše toimâtteijeid”, Niemi iätá tiäđáttâsâst.

Käldee:
Suomen sijoitus historiallisen matala lehdistön­vapausindeksissä (yle.fi)

Kove: Andrys (Pixabay)

Kommenteh

Čääli komment

Čääli komment.
Čääli noomâd teehin.

Luuvâ meid

Uđđâsumos uđđâseh

Fastes kyele muččâdvuotâ

Čuávum Färsuolluin UArctic 2026 -kongresist postersessio, já tobbeen ohtâ poster kiddee muu huámášume. Nord Universitet -ollâopâttuv totkei Nadezda Nazarova já Hindertje Hoarau-Heemstra poster paječaalâ...

Mon ennuv ullo­sukká­paarâ kolgâččij teikâ uážuččij mäksiđ? 

Suháh láá nuuvtá Motomij sukkákođđeigijn lii majemui aigij šoddâm saahâ tast, mon ennuv sukkápaarâ uážuččij teikâ kolgâččij mäksiđ. Taan čallust mun smietâm tom, mii meerrid...

Kárbáin Lemmest

Čällee: Heidi Mattus Kesiluámuh já luámuvuáváámeh: Kuus, moin já mon kooskâst? Nabai mon kuhháá? Talle ko vala porgim tuuriistpargoin, must lâi kiđđuv cuáŋui- já vyesimáánu ääigi...

Maailm olmooš­loho lii juksâm 8,3 miljard rääji – Savâstâllâm lijge­aalmu­gistmist máccá

Maailm olmoošloho lii pajanâm 8,3 miljard ulmui. Ovtâstum aalmugij adai OA olmoošlohon vuáđuduvvee rekinistmeh ennusteh, et maailm ässeeloho lii kesimáánust 2026 váhá paijeel 8,29...

Vala ohtâ merâ­mätki Hailuoton

Merâmääđhih autotampâiguin Oulunsalo Riutunkari já Hailuoto kieldâ kooskâst láá pááccám historján. Talle ko uuđâs autotaampâi jotoluv nuhâmist poođij, te šoodâi huáppu kolliđ suollust vala ohtii...