Čevđikäärdih historján -aalmuglâšáánnum uážui 50 000 vuáláčálusid vuálá pirrâmpeeivi ääigi

Aalmuglâšáánnum, mon ulmen lii lopâttiđ čevđiellei kärdidem Suomâst, lii uážžum paijeel 50 000 vuáláčálusid. Toi nuurrâm piištij vuálá pirrâmpeeivi, tastko áánnum almostui kansalaisaloite.fi-siijđon eskin vuossaargâ 4.9.2023. Aalmuglâšáánnum ovdán tienuuvt Suomâ ovdâskoodán.

Aalmuglâšáánnum mield čevđiráhtulâšvuotâ lii moonnâmääigi syergi, mii toovvât killáámuš elleid, já tot lii meid riskâ ulmui tiervâsvuotân. Ton lasseen ton merhâšume Suomâ ekonomian lii ucce. Ánumist iävtuttuvvoo, et čevđipyevtittem loopâtmân rahtuuččij aalmuglâš vuávám, mon mield čevđikäärdih sirduuččii kuáhtulii sirdumääigi maŋa historján. Syergi pargeeh uážuččii torjuu eres suorgijd sirduumân.

Čevđiráhtulâšvuođâst lii jo kuhháá savâstâllum ton eettisij čuolmâi tiet. Stuorrâ uásist eurooplijn enâmijn tot lii-uv kieldum tâi nuuhâm. Fur Free Europe -aalmuglâšáánnum, mon ulmen lii lopâttiđ čevđiellei kärdidem ubâ Euroopist, lâi uážžum paijeel 1,5 miljovn vuáláčálusid njuhčâmáánu 2023 räi, já tot lii luovâttum ovdâskulij EU komission. Ekonomiatutkâmuš koijâdâlmij mield meiddei 80 prosentid syemmilijn vuástálisteh tááláá čevđiellei kärdidem.

Ellei killáámuš lasseen majemui aaigij lii savâstâllum meid syergi vaikuttâsâst ulmui tiervâsvuotân. Loddeinfluenssa lii njuámmum čevđielleid maaŋgâ käärdist Suomâst, já ton čuávumuššân 120 000 čevđielled láá lopâttum taan räi. Purrâmuštoimâttâh áigu tärhistiđ Suomâ puoh 400 čevđikärdid loddeinfluenssa várás čoovčâ ääigi. Loddeinfluenssa puáhtá muttuđ ulmuid varâlâžžân, jis virus vistig leevvân mottoom eres njomâtteijeešlaajâ siste jeđe luhostuvá muttuđ nuuvt, ete tot njuámu ulmuid já talle leevvân meid olmooškode siste.

Käldeeh:

– Ruokavirasto valmistelee jälleen uutta turkiseläinten lopetuspäätöstä (yle.fi)

– Turkistarhauksen kieltämistä vaativa kansalaisaloite etenee eduskuntaan (yle.fi)

– Ruokavirasto aikoo tarkistaa kaikki Suomen turkistarhat lintuinfluenssan varalta (yle.fi)

Kove: Adam Białasik (Pixabay)

Kommenteh

Čääli komment

Čääli komment.
Čääli noomâd teehin.

Luuvâ meid

Uđđâsumos uđđâseh

Vuáládâh­eennâm­liih tuáhtáreh väätih jieijâs äšši­gâš­šáid lase tiäđu šoohân­mist: Maŋgâsist meendu optimis­tisâš uáinu äpit­teem­min šoddâ­mist

Vuáládâhenâmijn šoovâtmân spesialistum tuáhtáreh já gynekologeh väätih aalmuglii tieđettemkampanja, mon ulmen ličij lasettiđ tiäđu šoohânmist já estiđ epirealistlijd vuárdámušâid äpitteemmin šoddâmist. Tuáhtáreh láá čáállám ávus...

MM-jyelgipáálu niäljá­dâs­finaleh láá spellum

MM-jyelgipáálu niäljádâsfinaleh spiällojii syeinimáánu 9.–12. peeivi. Tain kuáhtájii Ranska já Marokko, Espanja já Belgia, Taažâ já Eŋland sehe Argentiina já Sveicci. Pelifinaláid maneh tääl Ranska,...

Ovtâstittum čuoigâm meddâl, ryeš­šiliih maassâd – Aalmugij­koskâsâš olympia­komitea toovâi stuorrâ miärá­dâsâid maje­baargâ

Aalmugijkoskâsii olympiakomitea (AOK) stivrâ čuákkimistij majebaargâ syeinimáánu 7. peeivi. Čuákkimist soppui eereeb iärrás ive 2030 tälviolympialij šlaajâin já ohjelmist. Stivrâ meridij, ete ovtâstittum čuoigâm...

Jyelgipáálu MM-kištoi niäljádâs­finalisteh láá tääl tiäđust – olâttâsah, historjá já täsni­puudah

Jyelgipáálu MM-kištoh láá joođoost. Ovtâstum staatah, Kanada já Meksiko uárnejeh speelâid oovtâst. MM‑kištoid uásálisteh taan tove 48 enâmid, já turnaamist spiällojeh ohtsis 104 spellâd....

Pittáámsämmilii kielâ já kulttuur kuhes­áigásâš paijeen­tuállee Knut Sivertsen lii jáámmám

Pittáámsämmilâš Knut Harry Sivertsen (š. 26.9.1941) jaamij syeinimáánu vuosmuu peeivi 2026 aldaaš ulmuidis kooskâst kuhháá jotkum puácuvuođâ keežild. Návt muštâl jäämmimalmottâs, mii almostui Avisa Nordland...