Ohtâ majemuin navajolijn koodisárnoin, John Kinsel Sr, jaamij roovvâdmáánu 19. peeivi 107-ihásâžžân. Kinsel lâi ohtâ suullân 400 navajoliist, kiäh kevttii eenikielâs koodikielâ rähtimân. Ton kielâ iššijn Ovtâstum staatâi merâvuoimij juávhuh postii viestâdiđ koskânis torvolávt nube maailmsuáđi ääigi. Ovtâstum staatâi vajaliih iä kuássin luhostum čuávdiđ koodikielâ.
Idea kevttiđ navajokielâ syeliviestâdmân poođij vuossâmuu maailmsuáđi veteraanist Philip Johnstonist, kote lâi oppâm kielâ jo uccen vuolgâttâssärnideijee pärnin navajo-aalmug reservaatist. Navajokielâ lii muálkkáá, ige tast lamaš čäällimvyehi tien ääigi. Tuše suullân kulmâlov ij-navajolâžžâd iberdii kielâ nube maailmsuáđi aalgâst.
Kinsel jäämmim maŋa navajolijn koodisárnoin lává innig kyevtis elimin: Thomas Begay já Peter MacDonald. Kuohtuuh lává tääl paijeel 90-ihásiih.
Navajokielâ lii ohtâ Amerik algâaalmugij kielâin. Tot kulá na-dené-kielâkoodán. Ovtâstum staatâi aalmugrekinistem mield kielâst lijjii ive 2018 suullân 169 000 sárnod. Iänááš uási navajokielâ sárnoin ääsih Arizona, Colorado, New Mexico já Utah uásistaatâin.
Käldeeh:
– Navajo code talker who helped allies win second world war dies aged 107 (www.theguardian.com)
– Navajo Code Talkers Day celebrates crucial second world war contribution (www.theguardian.com)
Kove: John Fowler (Wikimedia Commons)