Suomâst ruuki­finno­duvah uážu­deh love uuc­câđ maalmâ luándu­suojâ­lem­kuávluin

Paijeel love ruukifinnodâhhâd háputtâlleh luándusuojâlem­kuávlui luánduriggoduvâid miätá Suomâ. Täid kuávluid suoijâl Natura, mii lii eurooplâš luándusuojâlem­viärmádâh. Viärmádâhân pyehtih peessâđ fáárun tagareh kuávluh, main lii eromâš merhâšume luándu maaŋgâ­muđusâšvuotân EU:st. Ääšist muštâlij Suomâ luándusuojâlemlitto (SLL) čohčâmáánu 19. peeivi.

Suomâ luándusuojâlemlitto toovâi ääšist tiätutáttum Torvolâšvuotâ- já kemikaaltoimâttâh Tukesân. Tukes adelem čielgiittâsâst, mon peivimeeri lii čohčâmáánu káávcád peeivi, čiälgá, et Tukes lii mieđettâm uuccâmlove čiččâm Natura-kuávlun. Käävci kuávlust ij lamaš vala meridum. Kuávluh láá eereeb iärrás Suáđigilist, Muoniost já Kuáccámist.

Tiätutáttum maŋa aainâs ohtâ finnodâh lii kiässám ucâmušâs maassâd. Koččâmušâst lii ruukifinnodâh Endomines, mon ucâmuš kuoskâi Koitajoki luándusuojâlemkuávlun Ilomantsist Tave-Kärjilist.

Luuvijd uuccâm finnoduvâi juávhust láá eres lasseen Sakatti Mining, Mawson, Kingsrose já Latitude 66. Puoh finnoduvah iä velttidhánnáá tiättám, et koččâmušâst lii Natura-kuávlu. Ovdâmerkkân Latitude 66 lii muštâlâm, ete tot ij uusâ maalmâ Natura-kuávluin.

Viiankiaapa várás lii uccum spiekâstâh­lope

Sakatti Mining haalijd kuáivuđ Suáđigil Viiankiaapast eres lasseen nikkel já veeški. Viiankiaapa lii suojâlum Natura-kuávlu, já tom suoijâl meiddei Suomâ jeggisuojâlemlaahâ. Muáddi ive tassaaš poođij kuittâg vuáimán EU‑lahâasâttâs, mon mield maalmâ puáhtá kuáivuđ Natura-kuávluin-uv, jis Euroop tile tom váátá.

Laapi lito haldâttâs lii taan ive ääigi uuccâm spiekâstâhlove Viiankiaapa várás. Uáiviminister Petteri Orpo (kok.) haldâttâs lii kuittâg tot, mii meerrid, mieđettuvvoo-uv spiekâstâhlope vâi ij. Spiekâstâhlove mieđettem ruukiráhtálâšvuotân ličij vuossâmuš kerdi Suomâ historjást.

SLL saavâjođetteijee Hanna Halmeenpää muštâl Ylen, et miärádâs vuárdoo taan čoovčâ. Suu mield spiekâstâhlope kuáivuđ Viiankiaapast áštáččij puoh Natura-kuávluid Suomâst.

Käldee:
– Uusi tieto: Kaivosyhtiöt hakevat nyt lupaa etsiä malmia 15 luonnonsuojelualueelta Suomessa (yle.fi)

_{Kove: Antti Leppänen (CC BY-SA 3.0 / Wikimedia Commons); Raijim: Valtteri Valkeapolku}