Kirjeárvuštâllâm: Kielâ, mii ij kuássin jáámmám

Kielâ, mii ij kuássin jáámmám lii anarâškielâ nooveelantologia, mii almostui ive 2023. Fabrizio Brecciaroli lii toimâttâm já Anarâškielâ servi lii kuástidâm taam nooveelčuágálduv. Novelleh láá enâbiššáá rävisulmuid čallum, veik motomeh novelleh heivejeh kal nuorâbáid-uv lohheid. Nooveelantologiast láá oovce čällee čäällim teevstah, ohtsis käävcinubáloh pittád.

Kirje mainâseh jođetteh lohheid maaŋgâlágánáid fiäránáid pirrâ maailm já joba pirrâ maailmubâlâšvuođâ. Lohhee puáhtá kavnâđ jieijâs Uŋgar kááđuin teikâ monâmin čuárvih käŋŋirist teatterân Sveeicist. Mainâsij tábáhtusah sajaduveh tááláá ááigán já joba kuhás puátteevuotân. 

Čälleeh muštâleh uáli uccáá moonnâm ääigist. Taat lii šiev uđđâ uáinu maaŋgâi tovlái aaigij muštâlusâi maŋa. Kirje nommâ Kielâ, mii ij kuássin jáámmám kovvee muu mielâst pyereest, mii taan kirje viestâ lii: anarâškielâ ij lah tuše tovláá ääigi kielâ. Anarâškielâ lii tááláá ääigi já puátteevuođâ kielâ, mii iälá já muttoo ubâ ääigi. Mainâsijn iteh onnáá peeivi eellim já juurdâmaailm.

Nooveelčuágálduvâst kávnojeh maaŋgâmuđusiih teevstah, ađai juáhážân kávnoo miinii. Maŋgii lohhee olâttuvvoo, ko loppâčuávdus lii-uv aaibâs nubemuáđusâš ko maid sun mainâs aalgâst vuárdá. Olmooškoskâvuotâmaainâs muttoo-uv scifi-fiäránin, teikâ mainâs uáivipersovn huámmáš-uv, ete optiikkár teivâdem saajeest sun teeivâi-uv psykiatrain.

Šiev čaalâ koccát tubdâmušâid. Mun lam povvâstâm, jiärástum já meid kal čiärustâm-uv taan čuágálduv mainâsijd luvâdijnân. Mieldieellim tai mainâsijgijn lii lamaš älkkee munjin. Mainâseh láá koccááttâm maaŋgâid muštoid jieččân nuorâvuođâst, vuosârähisvuođâst já meid váimumurrâšijn. Mun oskom, ete vissásávt mij puohah lep feerim tyeid siämmáid eellimstân. 

Mun lam kuittâg eromâš ilolâš tast, ete nooveelčuágáldâh siskeeld meid maaŋgâid humoristlijd já šievmielâlijd čalluid. Tagareh čalluuh puávtáččii leđe eenâb-uv. Taat nooveelantologia čielgâsávt kovvee, maggaar anarâšâi eellim lii onnáá peeivi. Moonnâm äigi ij lah vájáldum já maddârij äärbi kunnijâttem uáinoo čalluin, mutâ eellim ij lah orostâm tovláá ááigán.

Nooveelantologia kielâ lâi tyellitälli ucánjáhháá hástulâš munjin, ko mun lam esken nube ive anarâškielâ uáppee Oulu ollâopâttuvâst, mutâ hástusijttáá ij oopâ olmânáál. Mun vuálávijvejim vädis saanijd, maid mun tärhistim maŋeláá. Mudoi luuhâm ličij lamaš meendu hiđes. Mun čaallim pajas meid hitruus eđâlduvâid sehe saanijd, moh sättih leđe ávháliih jyehipiäiválii elimist já tiäđust-uv meid jieččân teevstâin.

Mun avžuuttâm lieggâsávt taam kirje puohháid, kiäh halijdeh luuhâđ maaŋgâpiälálijd teevstâid. Kielâ, mii ij kuássin jáámmám -nooveelantologia kielâ sáttá leđe váhá ereslágán ko tovláin muštâlusâin, mutâ tothân lii ellee kielâ merkkâ, ko uđđâ säänih šaddeh já kielâ muttoo ääigi mield.

Kove: Fabrizio Brecciaroli

Kommenteh

Čääli komment

Čääli komment.
Čääli noomâd teehin.

Luuvâ meid

Uđđâsumos uđđâseh

Koroneia-jävri Kreik­kaast lii lappuu­min šoŋŋâ­dâh­nu­bás­tus tiet

Koroneia-jävri, ovdil ohtâ Kreika vijđásumos jaavrijn, lii lamaš jotelávt lappuumin majemui iivij. Vala love ihheed tassaaš Koroneia lâi nyevt 34,4 neljihâškilomeetter stuárusâš. Tääl tot...

Afrikist jo paijeel 10 000 ebola­njuá­mumid

Afrikist láá vuottum taan ive jo paijeel 10 000 ebolanjuámumid, moh iänááš tiättojeh Kongo demokraatlii täsivääldi nuorttâuásist. Masa 5 000 olmožid láá jáámmám taavdân. Kongo lasseen ebolanjuámumeh...

Äʹrbb-haahâ vuálgá joton Suomâ Sämi­tig­geest: Ulmen ohtâ­sâš stra­tegia kult­tuur­áárbán já ärbi­vuá­válii tiätun

Suomâ Sämitiggeest lii vuálgám joton Äʹrbb-haahâ, muštâl Sämitigge tiäđáttâsâstis. Haahâ olášuttoo ohtsâšpargoost Taažâ Sämitiggijn, já tom ruttâd Interreg Aurora ‑ohjelm. Raajijd rastaldittee haavâ ulmen...

Oulankajuuvâst kiävt­tojii robo­teh já taho­jiermi juhâ­pirrâs tutkâ­mist

Čohčâmáánu loopâst Tuurku ollâopâttuv totkeeh já Eennâmmittedem­lágádâs päikkitiätu­kuávdáš (FGI) testajii Oulankajuuvâ Jäkälämutkast njunošteknologia, moin puáhtá tutkâđ juhâpirrâs nubástusâid hirmâd jotelávt já tárkká. Juhâpiirâs tutkui droonijguin, jiešráđálávt vyeijee...

Tutkâmuš: Stuár­ráá­mus uási uccâ já koskâ­mat­sijn luu­dijn vär­re­jeh iho

Nelji viiđâ uccâloddáást värrejeh iho. Taat čiälgá maailmvijđosii tutkâmušâst, mii tohhui neelji eennâmuásist. Tutkâmušâst lijjii fáárust 56 uccâ já koskâmatsâžžâd loddešlaaijâd. Tutkâmušâst koskâmiärálávt 82 prosentid...