Taan ääšist lii lamaš ennuv savâstâllâm majemui ohoi ääigi. Koččâmuš lii lamaš tast, moin iävttoin kištoid puáhtá uásálistiđ, uážžu-uv Israel uásálistiđ kištoid já jis uážžu, te maht eres enâmeh reagisteh toos.
Euroop radio‑ já televisiolitto EBU (eŋg. European Broadcasting Union) västid kištoi orniimist. Munetiäđui mield EBU čuákkimist juovlâmáánu aalgâst lâi tárguttâssân jienâstiđ Israel uásálistmist kištoid. Čuákkimist ij kuittâg jienâstum tiätu eennâm uásálistmist pic uđâsmittum njuolgâdusâin. Uđđâ njuolgâdusah ovdâmerkkân räijejeh ovtâskâs ulmuu jienâmere já kieldih ulguupiälálijd kampanjaid tiätu eennâm toorjân. Tai njuolgâdusâi ulmen lii visásmittiđ, ete jienâstem puátusijd ij pyevti manipulistiđ nuuvtko taan ive tábáhtui EBU jieijâs tutkâmpuátusij mield. Puoh enâmeh, moh čonâseh taid uđđâ njuolgâdussáid, uážžuh uásálistiđ kištoid.
Almottittemäigi ive 2026 kištoid nuuvâi juovlâmáánu aalgâst. Israel lii almottâm, ete tot áigu uásálistiđ puáttee ive. Motomeh enâmeh vuod láá almottâm, ete toh iä ááigu uásálistiđ ive 2026 kištoid, jis Israel lii fáárust. Tágáreh enâmeh láá Vuáládâhenâmeh, Espanja, Irland, Slovenia já Island. Uási tain enâmijn ij ááigu vuolgâttiđ kištoid televisiostkin ađai joba 74 miljovn keččed iä pyevti čuávvuđ kištoid jieijâs eennâm vuolgâttâs peht. Kištoh vuolgâttuvvojeh kuittâg Youtube-tilist, já keččeemeeri ton vuolgâttâsâst tuođânálásávt lassaan. Keččeemeeri máhđulâš kiäppánem sáttá puátteevuođâst vaiguttiđ kištoi sponsoristmân.
Sponsoristem já uásálistemmáávsuh láá-uv teháliih vyevih ruttâdiđ kištoid. Jyehi uásálistee-eennâm máksá uásálistemmáávsu, mii mulsâšuvá enâmist nuubán. Stuárráámuuh ruttâdeijee-enâmeh láá Saksa, Ranska, Italia, Ovtâstum kunâgâskodde já Espanja. Espanja uási kištoi ruttâdmist lii lamaš merhâšittee, já Espanja miärádâs pääcciđ meddâl vaaigut meiddei kištoi ruttâdmân. EBU mield kištoi uásálistemmáávsuh iä kuittâg paijaan, veikkâ motomeh enâmeh iä uásálistkin. Motomeh enâmeh vuod tego Bulgaria, Romania já Moldova láá puátimin maasâd kištoid puudâ maŋa. Ohtsis 35 enâmid uásálisteh kištoid ive 2026.
Suomâ Yleisradio lii meridâm, ete Suomâ lii fáárust, jis kištoid uásálisteh ”oskottettee” meeri enâmeh. Tärhis meeri ij lah kuittâg tiäđust. Suomâ ovdâsteijee väljejuvvoo UMK-kištoost kuovâmáánu 28. peeivi. UMK:st láá fáárust 7 artistid teikkâ juávkkud. Artistij noomah já pitáh almostittojeh uđđâivemáánu 14. peeivi.
Jo ovdil taan ive kišto maaŋgah artisteh, pegâlmâs ulmuuh já meiddei pooliitlij piäláduvâi ovdâsteijeeh Suomâst láá tuáivum já vááttám, ete Suomâ ij vuolgâttiččii ovdâsteijee kištoid. Almoon lii meiddei aalmugijkoskâsâš. Motomeh artisteh ovdâmerkkân Portugalist láá almottâm, ete jis sij väljejuvvojeh Portugal ovdâsteijen, te sij piettâleh roolâst. Ive 2024 Euroviisui vyeittee Sveeici Nemo vist lii almottâm jieččân Instagram-tilist, ete sun áigu macâttiđ palhâšuumees. Suu mielâst Euroviisui áárvuh já tooimah láá ruossâriijdost koskânis. Veikkâ sun lii kijttevâš euroviisusiärvádâhân já ana áárvust puoh, maid sun lii oppâm, te suu mielâst palhâšume ij innig kuulâ suu ilddei.
Euroviisuh uárnejuvvojeh Nuorttâvääldist vyesimáánust 2026.
Käldeeh:
– Mediat: Israelin osallistumisesta Euroviisuihin järjestetään äänestys (www.hs.fi)
– Israel saa osallistua Euroviisuihin, Ylen mukaan myös Suomi valmistautuu laulukilpailuun (www.hs.fi)
– Viime vuoden euroviisuvoittaja Nemo luopuu palkinnostaan (www.hs.fi)
– SVT: Useat Euroviisuja boikotoivat maat eivät näytä kisoja (www.hs.fi)
– Euroviisuja boikotoivat maat jättävät loven kisan budjettiin – Ylen osallistumismaksu ”kohtuullinen” (yle.fi)
– UMK26-tapahtumaan odotetaan 20 000 fania kotimaasta ja ulkomailta – liput saatavilla torstaina (yle.fi)
– Israeli government agency paid for adverts targeting Eurovision Song Contest public vote (spotlight.ebu.ch)
– EBU Members show clear support for reforms to reinforce trust and protect neutrality of Eurovision Song Contest, allowing all Members to participate (www.ebu.ch)
Kove: ktphotography (Pixabay)